Ngày 05/6/2026, tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Tư liệu, tài liệu lưu trữ về quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ: Giá trị nhân văn từ quá khứ đến tương lai” được tổ chức với sự phối hợp của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn và Đại học Công nghệ Texas, Hoa Kỳ.
Hội thảo có sự tham dự của các nhà khoa học, chuyên gia, giảng viên, nghiên cứu sinh, cán bộ lưu trữ, nhà quản lý đến từ Việt Nam và Hoa Kỳ; đại diện các cơ quan quản lý nhà nước về văn thư, lưu trữ; các Trung tâm Lưu trữ quốc gia; Trung tâm Lưu trữ lịch sử các tỉnh, thành phố; các cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu và nhiều học giả quốc tế. Đại diện Trung tâm Lưu trữ lịch sử Bắc Ninh tham dự hội thảo có đồng chí Nguyễn Quốc Hoàn, Phó Giám đốc Trung tâm.
GS.TS. Hoàng Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội phát biểu khai mạc Hội thảo.
Hội thảo được tổ chức nhằm tạo diễn đàn học thuật quốc tế để trao đổi, chia sẻ kết quả nghiên cứu về nguồn tư liệu, tài liệu lưu trữ liên quan đến quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ; đồng thời thảo luận các vấn đề lý luận và thực tiễn trong công tác bảo tồn, số hóa, khai thác, sử dụng tài liệu lưu trữ phục vụ nghiên cứu khoa học, giáo dục truyền thống và phát triển xã hội.
Chương trình hội thảo gồm phiên toàn thể và các tiểu ban chuyên đề, tập trung vào những nội dung như: vai trò của tài liệu lưu trữ trong tái hiện lịch sử quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ; chiến tranh, ký ức và hòa giải; lưu trữ trong kỷ nguyên số; ứng dụng công nghệ, dữ liệu và triển vọng hợp tác giữa các cơ quan lưu trữ, trường đại học, tổ chức nghiên cứu của hai quốc gia.
Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe nhiều tham luận có giá trị khoa học, khai thác nguồn tư liệu lưu trữ từ Việt Nam, Hoa Kỳ và một số quốc gia khác để làm rõ các vấn đề về lịch sử, ngoại giao, giáo dục, nhân đạo và hợp tác quốc tế. Các ý kiến trao đổi tại hội thảo tiếp tục khẳng định tài liệu lưu trữ không chỉ là nguồn minh chứng lịch sử, mà còn là phương tiện quan trọng góp phần thúc đẩy đối thoại, hòa giải, hàn gắn hậu quả chiến tranh, tăng cường sự hiểu biết và xây dựng lòng tin giữa nhân dân hai nước.
TS. Trần Việt Hoa, Giám đốc Trung tâm Lưu trữ quốc gia III trình bày tham luận tại Hội thảo.
Một trong những nội dung đáng chú ý tại hội thảo là việc ứng dụng công nghệ số, dữ liệu không gian địa lý và trí tuệ nhân tạo trong khai thác tài liệu lưu trữ. Đây là hướng tiếp cận mới, có ý nghĩa thiết thực trong phục vụ nghiên cứu lịch sử, tìm kiếm thông tin về người mất tích, xác định địa điểm liên quan đến chiến tranh, cũng như phát huy giá trị tài liệu lưu trữ trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.
TS. Steve Maxner, Giám đốc Trung tâm Việt Nam và Lưu trữ Việt Nam, Đại học Texas Tech trình bày tham luận tại Hội thảo.
Đối với ngành lưu trữ địa phương, những nội dung được trao đổi tại hội thảo gợi mở nhiều vấn đề có ý nghĩa thực tiễn, nhất là trong công tác bảo quản an toàn tài liệu, số hóa tài liệu lưu trữ, xây dựng cơ sở dữ liệu, đổi mới hình thức giới thiệu tài liệu và nâng cao khả năng tiếp cận của công chúng đối với nguồn tư liệu lưu trữ.
Thông qua hội thảo, Trung tâm Lưu trữ lịch sử Bắc Ninh có thêm cơ hội cập nhật xu hướng mới trong lĩnh vực lưu trữ, tăng cường kết nối chuyên môn với các cơ quan, đơn vị, chuyên gia trong và ngoài nước; từ đó tiếp tục nghiên cứu, vận dụng phù hợp vào thực tiễn công tác lưu trữ của địa phương, góp phần gìn giữ, khai thác và phát huy hiệu quả giá trị tài liệu lưu trữ phục vụ sự phát triển của tỉnh Bắc Ninh.
Hội thảo khoa học quốc tế “Tư liệu, tài liệu lưu trữ về quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ: Giá trị nhân văn từ quá khứ đến tương lai” đã góp phần khẳng định vai trò quan trọng của tài liệu lưu trữ trong nhận diện sự thật lịch sử, gìn giữ ký ức, thúc đẩy hòa giải và mở rộng hợp tác quốc tế. Đây cũng là dịp để những người làm công tác lưu trữ nhận thức sâu sắc hơn trách nhiệm của mình trong bảo quản, khai thác và lan tỏa giá trị tài liệu lưu trữ đến cộng đồng.
