(BNP) - Năm 2025, trong bối cảnh thị trường nông sản toàn cầu gặp nhiều khó khăn do biến đổi khí hậu, bất ổn kinh tế - chính trị và xu hướng bảo hộ gia tăng, tỉnh Bắc Ninh vẫn tổ chức thành công vụ vải thiều lớn nhất từ trước đến nay.
Với sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và sự vào cuộc đồng bộ của các sở, ngành, địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã và nông dân, tổng sản lượng tiêu thụ đạt trên 205.400 tấn, doanh thu toàn ngành hơn 6.245 tỷ đồng, mở rộng thị trường xuất khẩu sang châu Âu, Bắc Mỹ và nhiều quốc gia tiềm năng khác.
Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Vương Quốc Tuấn (thứ 7 từ trái qua); Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Văn Thịnh (thứ 6 từ phải qua); Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Xuân Lợi (thứ 4 từ trái qua) cùng các doanh nghiệp tham gia trải nghiệm hái vải thiều tại xã Lục Ngạn.
Chủ động sản xuất, bảo đảm chất lượng
Ngay từ cuối vụ 2024, tỉnh đã sớm ban hành kế hoạch sản xuất vải 2025, tập trung khắc phục thiệt hại sau bão Yagi, đồng thời nhân rộng mô hình canh tác VietGAP, GlobalGAP và hữu cơ. Bắc Ninh duy trì diện tích trồng 29.700 ha – lớn nhất cả nước, trong đó hơn 17.300 ha đạt chuẩn VietGAP, 173 ha đạt GlobalGAP và 10 ha hữu cơ.
Đặc biệt, công tác quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói được triển khai chặt chẽ. Toàn tỉnh hiện có 240 mã số vùng trồng, diện tích 17.421 ha phục vụ xuất khẩu sang các thị trường lớn như Trung Quốc, Mỹ, Úc, Nhật Bản, Thái Lan; cùng 41 cơ sở đóng gói đạt chuẩn xuất khẩu. Công nghệ bảo quản, sơ chế, xông hơi khử trùng được nâng cấp, giúp đáp ứng yêu cầu khắt khe của các thị trường cao cấp .
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh (áo trắng) trực tiếp livestream bán vải thiều trên sàn thương mại điện tử.
Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường
Ngay từ đầu vụ, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch xúc tiến thương mại, triển khai chuỗi hoạt động quảng bá đa dạng, kết hợp truyền thống với trực tuyến. Nhiều sự kiện quan trọng được tổ chức, tiêu biểu là Hội nghị xúc tiến tiêu thụ vải thiều và nông sản chủ lực 2025 (28/5) với sự tham dự của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải, lãnh đạo Bộ ngành Trung ương, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Quảng Tây – Vân Nam (Trung Quốc), cùng hàng trăm doanh nghiệp trong và ngoài nước. Tại đây, Bắc Ninh chính thức cắt băng xuất hành đoàn xe vải đi tiêu thụ trong và ngoài nước, gửi đi thông điệp về sự hợp tác bền vững và niềm tin của bạn bè quốc tế.
Cùng với thị trường truyền thống Trung Quốc, tỉnh đã thành công mở rộng xuất khẩu sang châu Âu và Bắc Mỹ. Lần đầu tiên, vải thiều Bắc Ninh có mặt tại các hệ thống siêu thị lớn như Safeway, Albertsons, Costco (Mỹ, Canada), Selgros (Đức), chợ Rungis (Pháp), chợ Đồng Xuân (Đức), chợ Sapa (Séc)… với sản lượng gần 430 tấn. Đây là bước tiến quan trọng, đặt nền móng vững chắc cho việc bứt phá ở các mùa vụ tới .
Đặc biệt, Bắc Ninh còn tiên phong đưa vải thiều lên sàn thương mại điện tử quốc tế (Alibaba, Amazon), các kênh nội địa (Voso, Sendo, Shopee, Lazada…) và mạng xã hội (Tiktok, Facebook, Zalo). Chương trình “Tuần lễ vải thiều Lục Ngạn – Tự hào nông sản Việt” đã tạo hiệu ứng lớn, riêng các phiên livestream có sự tham gia của lãnh đạo tỉnh tiêu thụ hơn 57 tấn vải chỉ trong vài ngày.
Thương hiệu vải thiều Bắc Ninh ngày càng được nhiều người trong và ngoài nước biết đến.
Kết quả tiêu thụ: Doanh thu kỷ lục
Tổng sản lượng tiêu thụ vải thiều toàn tỉnh đạt 205.400 tấn, trong đó vải chín sớm 75.300 tấn, chính vụ 130.100 tấn. Giá bán ổn định, bình quân 25.000–35.000 đồng/kg đối với sản phẩm VietGAP, GlobalGAP; giá xuất khẩu sang Nhật Bản, Mỹ, Canada, Úc, EU dao động từ 220.000 - 550.000 đồng/kg.
Doanh thu từ vải thiều đạt 3.719 tỷ đồng, dịch vụ phụ trợ (đóng gói, vận chuyển, chế biến…) đạt 2.526 tỷ đồng, nâng tổng doanh thu lên hơn 6.245 tỷ đồng. Bên cạnh đó, người dân còn gia tăng thu nhập từ dịch vụ du lịch trải nghiệm, nuôi ong lấy mật, góp phần cải thiện đời sống kinh tế nông thôn.
Trong cơ cấu thị trường, tiêu thụ nội địa chiếm gần 62% (127.200 tấn), trải rộng khắp cả nước qua hệ thống siêu thị, chợ đầu mối, cửa hàng tiện ích và các nền tảng số. Xuất khẩu đạt 78.200 tấn, trong đó Trung Quốc vẫn là thị trường chủ lực (77.200 tấn), song lượng hàng sang châu Âu và Bắc Mỹ đã tăng mạnh, mở ra triển vọng bền vững.
Vùng sản xuất vải thiều của tỉnh Bắc Ninh ngày càng được mở rộng.
Năm 2026, hướng đến sản xuất an toàn, thị trường bền vững
Thành công của vụ vải 2025 đến từ sự chỉ đạo sát sao của tỉnh, sự hỗ trợ của các Bộ ngành, cơ quan ngoại giao, thương vụ Việt Nam ở nước ngoài; sự đồng hành của truyền thông, doanh nghiệp và đặc biệt là tinh thần sáng tạo, cần cù của người dân trồng vải. Công tác xúc tiến được đổi mới, chuyển từ quảng bá sang tiêu thụ thực chất, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số và gắn với du lịch nông nghiệp.
Tuy nhiên, vụ vải cũng bộc lộ nhiều khó khăn: sản lượng lớn kỷ lục gây áp lực tiêu thụ; thời tiết cực đoan làm ảnh hưởng chất lượng; cạnh tranh gay gắt từ các loại quả nhiệt đới và vải Trung Quốc; chi phí vận chuyển hàng không cao; chất lượng chưa đồng đều giữa các vùng; năng lực đàm phán và chế biến sâu của doanh nghiệp còn hạn chế. Đây là những thách thức cần khắc phục trong các vụ tới .
UBND tỉnh đặt mục tiêu năm 2026 tiếp tục mở rộng diện tích vùng trồng đạt chuẩn VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, truy xuất nguồn gốc; nghiên cứu, áp dụng công nghệ bảo quản, chế biến sâu để gia tăng giá trị. Bắc Ninh cũng đang xúc tiến xây dựng cơ sở chiếu xạ tại miền Bắc nhằm phục vụ xuất khẩu sang Hoa Kỳ và các thị trường xa.
Trong xúc tiến thương mại, tỉnh sẽ chú trọng phát triển đa dạng thị trường, duy trì vững chắc Trung Quốc, đồng thời mở rộng mạnh mẽ sang EU, Hoa Kỳ, Nhật Bản, Úc, Hàn Quốc… bằng việc kết nối trực tiếp với hệ thống siêu thị, nhà phân phối lớn. Cùng với đó, Bắc Ninh tiếp tục gắn sản xuất và tiêu thụ vải thiều với phát triển du lịch trải nghiệm, quảng bá nông sản trên nền tảng số, tạo dựng thương hiệu vải thiều Bắc Ninh xanh, sạch, an toàn, bền vững.
